روزه گرفتن زنان در ایام عادت ماهانه
دین و فطرت > مطالعات زنان تاريخ انتشار: ۰۵ دی ۱۳۹۱ Tavsiye Et Yazdır
 
مطالعات زنان
روزه گرفتن زنان در ایام عادت ماهانه
در قرآن کریم آمده است:
وَیَسْأَلُونَکَ عَنِ الْمَحِیضِ قُلْ هُوَ أَذًى فَاعْتَزِلُوا النِّسَاءَ فِی الْمَحِیضِ وَلَا تَقْرَبُوهُنَّ حَتَّى یَطْهُرْنَ فَإِذَا تَطَهَّرْنَ فَأْتُوهُنَّ مِنْ حَیْثُ أَمَرَکُمُ اللَّهُ إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ التَّوَّابِینَ وَیُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِینَ [1]
از تو در باره عادت ماهانه [زنان] مى‏ پرسند بگو آن رنجى است پس هنگام عادت ماهانه از [آمیزش با] زنان کناره گیرى کنید و به آنان نزدیک نشوید تا پاک شوند پس چون پاک شدند از همان جا که خدا به شما فرمان داده است با آنان آمیزش کنید خداوند توبه‏ کاران و پاکیزگان را دوست مى ‏دارد.
در آیه دیگر می فرماید:  وَلَا تَقْرَبُوهُنَّ حَتَّى یَطْهُرْنَ، یعنی تا پاک نشدند، نزدیک نشوید.آیه ای که برای صحیح بودن نماز طهارت (غسل و وضوء) را شرط می کند این است: مَا یُرِیدُ اللَّهُ لِیَجْعَلَ عَلَیْکُمْ مِنْ حَرَجٍ وَلَکِنْ یُرِیدُ لِیُطَهِّرَکُم [2]
خدا نمى‏ خواهد بر شما تنگ بگیرد لیکن مى‏ خواهد شما پاک باشید.
 زن حایض نمی تواند نماز بخواند، چون پاک نیست. و برای ترک نماز در ایام عادت ماهانه گنهکار نمی شود. چرا که " لَا یُکَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا "
عن عائشة رضی الله عنها: أنها قالت « إِنَّ أُمَّ حَبِیبَةَ بِنْتَ جَحْشٍ الَّتِی کَانَتْ تَحْتَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ شَکَتْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ الدَّمَ فَقَالَ لَهَا امْکُثِی قَدْرَ مَا کَانَتْ تَحْبِسُکِ حَیْضَتُکِ ثُمَّ اغْتَسِلِی فَکَانَتْ تَغْتَسِلُ عِنْدَ کُلِّ صَلَاةٍ».[3] 
از عائشه رضی الله عنها روایت می شود: ام حبیبه بنت جحش به پیامبر (ص) از خون ریزی ماهانه شکوه کرد. به پیامبر (ص) فرمود: در این ایام نماز را ترک کن. وقتی پاک شدی غسل کن بعد نمازبخوان.
 
زنی که عادت ماهانه دارد نماز نمی خواند و بعد از پاک شدن هم قضای آن را به جا نمی آورد.
معاذه نقل می کند:
ما بال الحائض تقضی الصوم ولا تقضی الصَلاة ؟ فَقَالَتْ: أحَرُورِیَّةٌ أنْتِ؟ قلت لست بحروریة ولکنی أسأل. قالت کان یصیـبنا ذلک فَنُؤْمَرُ بقَضَاءِ الصَّوْمِ وَلا نُؤمَرُ بِقَضَاءِ الصَّلاةِ. [4]
  به عائشه گفتم: چرا زن حائض باید روزه اش را قضا کند، اما نمازش را قضا نمی کند. او گفت: آیا حَرُورِیَّة[۵] هستی؟ گفتم: خیر، فقط می پرسم.  وقتی به آن (حیض) مبتلا می شدیم به ما امر می شد روزه مان را بگیریم، اما امر نمی شد که نماز را بخوانیم.
کلمه "قضا" در اصل به معنای انجام عمل در وقت خودش است مثلا در آیه ۲۰۰ بقراه جمله "فإذا قضیتم مناسککم" و یا در آیه ۱۰۳ سوره نسا " إذا قضیتم الصلاة"  به همین معنا آمده است. اما بعد با مرور زمان علما این واژه را، با این که با معنی لغوی سازگاری ندارد، به ادای عبادت در خارج از وقت خودش معنا کرده اند. [6] لذا حدیث فوق را هم طبق معنای بعدی پذیرفته و پنداشتند که در حدیث بیان روزه گرفتن و نماز خواندن زن بعد ایام عادت ماهانه آمده است. از این به بعد گرفتن روزه در ایام حیض ممنوع شده و علما مرتکب خطا علی الخطا شدند.
صیام یعنی روزه گرفتن است و عبادتی است که در آن خودداری هست. روزه داراز خوردن، آشامیدن و جماع امتناع می ورزد. خون حیض نمی تواند مانع باشد. لذا  نمی توانیم حیض را مفسد و مبطل روزه بشماریم. در آیه بالا حیض جزء اذی محسوب شده و اذی هم به انسان فشار می آورد. مریضی هم اذی هست و زنان به عادت ماهانه مریضی می گویند. و خداوند به مریضان رخصت افطاری را در ماه رمضان داده است. اما می افزاید:  وَأَنْ تَصُومُوا خَیْرٌ لَکُمْ إِنْ کُنْتُمْ تَعْلَمُونَ [7]
زن در ایام عادت ماهانه خود می تواند روزه بگیرد و می تواند افطار کند و بعدا قضا روزه را به جا آورد. اگر حیض مانع از روزه گرفتن می بود، برای چه باید بعدا آن را قضا کند؟! در حالی که نماز هایش قضا نمی کند.
فقهاء بر زن حائض روزه گرفتن را حرام دانسته و می گویند اگر زن در حالت عادت ماهانه روزه بگیرد مرتکب گناه شده است. و امر می کنند که آن را قضا کند. چه طور آن چیزی که ادایش حرام باشد، قضایش واجب است؟! دلیل بر این ادعاشان چه هست؟
 
خداوند احکام روزه را مفصل بیان کرده است. در حالی که در بقیه احکام این طور نکرد
تِلْکَ حُدُودُ اللَّهِ فَلَا تَقْرَبُوهَا کَذَلِکَ یُبَیِّنُ اللَّهُ آَیَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ یَتَّقُونَ [8]
این است‏ حدود احکام الهى پس [زنهار به قصد گناه] بدان نزدیک نشوید این گونه خداوند آیات خود را براى مردم بیان مى‏ کند باشد که پروا پیشه کنند.
در این که مفصل احکام را گفته هیچ چه از ممنوع کردن زن حائض از روزه گرفتن  گفته نشد و در احادیثی هم غیر از منع خوردن، آشامیدن و جماع چیزی گفته نشد.
اگر این طور است، پس منع حائض از روزه گرفتن نزدیک شدن به حدود الهی است که در آیه بالا گفته شد، و برای هیچ کس تعدی از حدود الله جائز نمی باشد.
 
 

 


[1] بقره ۲۲۲؛

 

[2] مائده ۶؛

 

[3] مسلم، الحیض ۶۵؛

 

[4] مسلم، حیض؛ ۶۷؛

 

[5] زنی از خوارج ؛

 

[6] کتاب العین، اسان العرب، تاج العروس، الصحاح، المصباح المنیر: ماده قضی؛

 

[7] بقره ۱۸۴؛

 

[8] بقره ۱۸۷؛

 

 

مولف مقاله: کارشناس دینی و مسائل مطالعات زنان
Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş


 ملاحظات

  1. نیلوفر diyor ki:

    سلام، مسجد رفتن زن در ایام عادت ماهیانه چه حکمی دارد؟

    • karshenas diyor ki:

      زن در ایام عادت ماهانه می تواند به مسجد برود. در حدیثی از ام الامؤمنین عایشه نقل شد: پیامبر (ص) به من گفت: از مسجد نوشیدنی برایم بیاور. گفتم: اما من حایضه هستم. فرمودند: این که دست خودت نیست .

  2. نیلوفر diyor ki:

    حداقل و حداکثر مدت عادت ماهیانه چقدر است و نحوه تشخیص چگونه می باشد؟

  3. نیلوفر diyor ki:

    خوب! خونی که زن بعد از ۷ روز می بیند چه حکمی دارد؟( وظیفه زن چیست؟)

    • karshenas diyor ki:

      بعد از ۷ روز خونریزی زن حیض محسوب نمی شود و استحاضه است. در این حالت زن بعد از این که غسل کرد نماز را می خواند. برای نماز های بعدی هم تنها وضوء گرفتن کافی است. اگر دستمال (نوار بهداشتی) خون هم داشته باشد این مانع نماز خواندن نمی شود، استحاضه همچنین مانع آمیزش جنسی نمی باشد. اما از آنجا که استحاضه حالت نرمال محسوب نمی شود، باید به متخصص مراجعه کرد.

  4. فاطمه diyor ki:

    جواب بسیار عالی است.ما همیشه به کسی که به سوالات ما در زمینه عادت ماهانه جواب کامل مدهد نیاز داشتیم .خدا اجرتان بدهد.

  5. فاطمه diyor ki:

    حد اکثر خون نفاس چقدراست؟

  6. رضیه diyor ki:

    سلام علیکم.
    خیلی عالی معنای قضا راتبیین کردید . متشکرم.
    من نیز به عنوان زن خیلی ناراحت میشدم وقتی میدیدم که فقها حکم حرمت را برای زنان در ایام عادت در باره نماز و روزه میدادند. با خودم میگفتم خوب درستش آن است که گفته شود نمازتان و روزه تان اثری ندارد و مشقت زیادی است .احساس میکردم شخصیت زن خوار شده چون از طرفی باید زجر عادت ماهانه را بکشداز طرفی هم فکر میکند کاری که برای دیگران ثواب دارد را او نمیتواند انجام بدهد و اگر به سووی آن دست دراز کند مود لعن خدا قرار میگیرد.میخواهم بگویم از طرف علما در مورد زنان خیلی اجحاف میشود جه در لفظ چه در حکم

  7. فاطمه diyor ki:

    پاک شدن از عادت چگونه است آیا باید وقتی شک کردیم که پاک شده ایم باید غسل کنیم و اکثرا یک بار دیگر غسل نیاز میشود.

    • karshenas diyor ki:

      سلام علیکم زن نحیض حد اکثر بعد از گذشت ۷ روز از آغاز عادت ماهانه ، باید غسل کند و دیگر پاک است. لکه بینی بعد از این استحازه است و مانع برای خواندن نماز و ارتباط جنسی نما باشد. غسل دیگری هم لازم نیست بگیرد.

  8. فاطمه diyor ki:

    سوال این است که اگر قبل از ۷ روز شک کردیم پاک شدیم چه کنیم ؟

  9. mona diyor ki:

    سلام
    امروز من روزه گرفته بودم بعداز اذان ظهر که حدودا ساعت ۵ بود خونریزی کردم الیته یک هفته پیش پریودیم تموم شد حالا نمیدونم روزه ام باطل است تورو خدا جواب بدید برای من زیاد پیش اومده اما تکلیف روزه هامو نمیدونم

  10. mona diyor ki:

    ممنونم که جواب دادید واقعا مرسی

  11. علی diyor ki:

    با سلام
    در جواب سوال شما که “چه طور آن چیزی که ادایش حرام باشد، قضایش واجب است؟”
    به همان دلیل که مریض حرام است روزه بگیرد ولی باید در ایام دیگر فضای آن روزه را به جا آورد.
    به این بیان فرض کنید که شخصی بیماری حاد دستگاه گوارش دارد و روزه گرفتن با این وضع به شدت برای او مضر است و هم خودش می‌فهمد که روزه برایش ضرر دارد و هم پزشک صلاحیت‌دار این مساله را مورد تاکید قرار داده است. در این فرض چنین فردی قطعا نباید روزه بگیرد و روزه‌داری برای او حرام است چون اضرار به نفس است.
    اما به حکم آیه شریفه “فَمَنْ کانَ مِنْکُمْ مَریضاً أَوْ عَلى‏ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَیَّامٍ أُخَر” چنین فردی هنگامی که بهبودی حاصل کرد و دیگر روزه‌داری برایش مضر نبود باید آن را بجا آورد.
    پس در چنین فرضی با فردی مواجه هستیم که ادای روزه در ماه رمضان برایش حرام است اما قضای روزه در ایام دیگر برایش واجب است.

  12. [...] برای اطلاعات بیشتر در این زمینه می توانید به  لینک http://www.dinwefetrat.com/?p=1460  مراجعت کنید  Cevabı iptal etmek için [...]

  13. ص-شاهد diyor ki:

    سلام علیکم
    آیا کار واجبی هست که گاهی انجامش حرام باشد؟

  14. مریم diyor ki:

    چرا جرت میگین؟!!!!
    کی گفته در زمان حیض میشه روزه گرفت.
    حرامه خانوم حرامه

  15. sadaf diyor ki:

    با سلام.اگر بعد از اذان ظهر متوجه شویم که عادت ماهیانه شدیم و نماز ظهر هم نخواندیم, حکمش چیست

    • karshenas diyor ki:

      و علیکم السلام

       اگر هنوز وقت ظهر است، دیگر نماز ظهر بر گردن ندارید. اما اگر دیگر وقت نماز عصر است و شما آن موقع که باید نماز ظهر را می خواندید، تمیز بودید و نماز نخواندید، باید اسفغفار کنید. 

  16. sadaf diyor ki:

    روزه ی من چه حکمی دارد؟

     

    • karshenas diyor ki:

      روزه شما صحیح است. می توانید با خیال راحت روزه بگیرید. اگر خونریزی زیاد دارید و روزه گرفتن برای شما حرجی داشته باشد، به تعداد آن روز ها بعدا روزه را ادا کنید

  17. mostafa diyor ki:

    چرت و پرت تحویل مردم ندید اصلا شما کی هستید رسالتونو معرفی کنید تا بخونیم اقای مرجع تقلید فردا نگید خوردن و اشامیدن روزه رو باطل نمی کنه

  18. سمیرا diyor ki:

     

    اینا سنی ان بابا.یعنی اینو نفهمیدین؟ به قسمت درباره ما مراجعه کنید.

     

  19. ارزو diyor ki:

    داشتم شاخ درمیاوردم حرفایی که به عمرم نشنیده بودم  دنبال مرجعش  گشتم دیدم معلوم نیست کیه  اگه میشه بگین ماهم بدونیم

     

  20. ریحانه diyor ki:

    با سلام .من تا قبل ازاذان صبح غسل حیض را انجام دادم این در صورتی بوده ک کاملا پاک نشده بودم و رنگ مایع خارج شده کمی تیره بود و شفاف نبود آیا روزه ای که گرفتم صحیح بوده یا نه؟و من حالا کمی پس از حمام رفتن مقدار خون بیشتر شده خیلی کم.آیا با وجود خون کم یا مایع قهوه ای رنگ (شامل مقدار قلیلی خون)میتوان روزه گرفت یا نه؟و آیا وقتی شک داریم که پس از غسل در روز باز لک داشتیم یا نه و پس از آن متوجه شدیم و پس از اذان لک دیدیم روزه اشکال دارد؟لطفااااااااا جواب مرا بدهید خیلی واجب است.مرجع تقلید من آیت الله مکارم است

    • karshenas diyor ki:

      با عرض سلام
      روزه گرفتن در همه حالاتی که شما تعریف کردید مانع ندارد
      ما فتاوی را صادر می کنیم طبق دیدگاه خود اما مرجع شما چه می گوید باید از دفتر ایشان سوال کرد

  21. tahmasebinarges diyor ki:

    سلام خسته نباشید

    بنده در ایام ماه رمضان عات شده ام و بعد از ۴روز قطع شد وغسل کردم معذرت میخوام در هنگام دستشویی به صورت ترضح اومد ولی دستمال الوده نشد خواستم بپرسم باید دوباذه غسل کرد یا میشه احکام استحاضه رو به جا اورد چون خونریزی ندارم برای هر نماز وضو بگیرم کفایت میکند؟

     

  22. یغما diyor ki:

    ممنون بابت راهنماییهاتون ولی باور اینکه عادت ماهانه باشی و روزه بگیری سخته.

ابراز نظر  
نظر خود را درباره اين مطلب بيان کنيد *
 

Spam protection by WP Captcha-Free

شوهد 9.781 مرة/مرات