دين وفطرت

حکم شرعی استفاده از چربی خوک برای درمان جای زخم

پرسش:

به من گفته‌اند که چربی خوک برای درمان جای زخم مؤثر است. آیا از نظر شرعی جایز است که برای درمان جای زخم روی صورت پسرم، از چربی خوک استفاده کنم؟

پاسخ:

خداوند متعال در قرآن کریم می‌فرماید:

قُل لَّا أَجِدُ فِي مَا أُوحِيَ إِلَيَّ مُحَرَّمًا عَلَىٰ طَاعِمٍ يَطْعَمُهُ إِلَّا أَن يَكُونَ مَيْتَةً أَوْ دَمًا مَّسْفُوحًا أَوْ لَحْمَ خِنزِيرٍ فَإِنَّهُ رِجْسٌ أَوْ فِسْقًا أُهِلَّ لِغَيْرِ اللَّهِ بِهِ ۚ فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍ وَلَا عَادٍ فَإِنَّ رَبَّكَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ‎﴿١٤٥﴾

بگو: «در آنچه به من وحی شده است، بر خورنده‌ای که آن را می‌خورد هیچ حرامی نمی‌یابم، مگر آنکه مردار یا خون ریخته یا گوشت خوک باشد که اینها همه پلیدند. یا [قربانیی که‌] از روی نافرمانی، [به هنگام ذبح‌] نام غیر خدا بر آن برده شده باشد. پس کسی که بدون سرکشی و زیاده‌خواهی [به خوردن آنها] ناچار گردد، قطعاً پروردگار تو آمرزنده مهربان است.

(سورهٔ انعام، آیهٔ ۱۴۵)

با تأمل در آیهٔ شریفهٔ یادشده، درمی‌یابیم که موارد مذکور در آن، در ارتباط با خوردن و مصرف غذایی بیان شده‌اند؛ زیرا خداوند متعال در این آیه از کسی سخن می‌گوید که قصد خوردن چیزی را دارد. بنابراین، بر اساس این برداشت از آیه، حرمتِ موارد یادشده ناظر به خوردن آن‌هاست و نمی‌توان صرفاً از این آیه نتیجه گرفت که هرگونه استفاده از آن‌ها برای مقاصد دیگر نیز ممنوع است.

از آنجا که چربی، بخشی از پیکر حیوان به شمار می‌آید، حکم حرمت خوردن گوشت خوک، خوردن چربی آن را نیز دربرمی‌گیرد. در نتیجه، خوردن چربی خوک جایز نیست؛ اما در آیهٔ شریفه، استفاده از آن برای مقاصدی غیر از خوردن، به‌صراحت منع نشده است.

بر این اساس، مطابق با دیدگاه مطرح‌شده در این پاسخ، استفادهٔ موضعی از چربی خوک برای درمان جای زخم روی صورت فرزندتان جایز دانسته می‌شود؛ زیرا در این حالت، چربی خوک به‌عنوان ماده‌ای برای استعمال خارجی به کار می‌رود و خوراک فرزندتان نیست.

بااین‌حال، باید میان حرمت خوردن و حکم طهارت و نجاست تفاوت قائل شد. بر اساس دیدگاه فقهی مورد استناد در این پاسخ، چربی خوک نجس است؛ ازاین‌رو، اگر این ماده بر بدن یا لباس شخص قرار گیرد، باید پیش از ادای نماز، محل آلوده‌شده و لباس مربوط را تطهیر کند.

در پایان، یادآوری این نکته ضروری است که حکم فقهیِ استفاده از مواد نجس برای درمان، ممکن است بر اساس مبانی فقهی مذاهب و دیدگاه‌های مختلف عالمان دینی متفاوت باشد. همچنین، از نظر پزشکی، پیش از استفاده از چربی خوک بر زخم یا پوست صورت کودک، بهتر است دربارهٔ ایمنی و اثربخشی آن با پزشک مشورت شود.

ما را در فضای مجازی دنبال کنید